Маанилүү окуялар
22-январдан 5-февралга чейин «Мектеп тамак-ашын даярдоо технологиясы» программасы боюнча онлайн курс өткөрүлдү.
2026-жылдын 22-январынан 5-февралына чейин Республикалык компетенция борбору «Мектеп тамак-ашын даярдоо технологиясы» программасы боюнча онлайн квалификациясын жогорулатуу курсун өткөрдү.
Тренингге 17 угуучу катышты. Курстун жүрүшүндө катышуучулар мектеп тамак-ашын уюштуруунун заманбап ыкмаларын, тамак-аш даярдоо технологиясынын талаптарын, санитардык нормаларды, мектеп окуучулары үчүн тең салмактуу меню түзүү принциптерин үйрөнүштү.
Онлайн тренингдерди өткөрүү ар кайсы региондордон келген адистерге толук убакыттагы ишин үзгүлтүккө учуратпастан кесиптик компетенцияларын жогорулатууга мүмкүндүк берди. Курс аяктагандан кийин катышуучулар сертификаттарга ээ болушту.
Кургатылган жемиштерди экспорттоо жана кайра иштетүү боюнча тренинг
2026-жылдын 23-январында И.Раззаков атындагы Кыргыз мамлекеттик техникалык университетинин алдындагы Республикалык компетенция борборунда кургатылган жемиштерди экспорттоо жана кайра иштетүү боюнча окуу курсу болуп өттү.
Тренинг негизги темаларды камтыды:
* кургатылган жемиштердин негизги өндүрүшү,
* продукцияны экинчилик өндүрүү жана товардык кайра иштетүү,
* кургатылган жемиштерди өндүрүүдө сапатты башкаруу
* тамак-аш коопсуздугун камсыз кылуу.
Курсту PhD, доцент Н.У. Конкубаева иш-чаранын башкы тренери катары алып барды.
Тренинг интерактивдүү форматта видео презентацияларды, практикалык көнүгүүлөрдү, талкууларды, суроо-жооп сессияларын колдонуу менен өткөрүлдү.
Республикалык компетенция борборунда мындай окууларды өткөрүү кесиптик компетенцияларды өнүктүрүүгө, продукциянын сапатына заманбап ыкмаларды киргизүүгө, экспорттук потенциалды бекемдөөгө өбөлгө түзөт.
13-14-январь күндөрү Республикалык компетенция борборунда Кемин районунун мектептеринин ашпозчуларына өндүрүштүк практика өттү.
Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин 2024-жылдын 28-августундагы No532 «Кыргыз Республикасынын мамлекеттик жана муниципалдык жалпы билим берүү уюмдарынын окуучуларынын тамактануусун уюштуруу жөнүндө» токтомунун негизинде Кемин районундагы мектептердин ашпозчулары квалификациясын жогорулатуу курстарынан өтүштү.
Окуу эки этапта өттү: эки жумалык онлайн курс жана эки күндүк оффлайн өндүрүштүк практика.
Практикалык бөлүгү офффлайн И.Раззаков атындагы КМТУнун Республикалык компетенция борборунда уюштурулду.
Практиканын жүрүшүндө мектеп ашпозчулары төмөнкү маселелер боюнча кеңири маалымат алышты:
мектеп окуучуларынын тамактануусун жакшыртуу,
туура жана тең салмактуу тамактарды уюштуруу,
менюларды түзүү,
тамак жасоодо технологиялык процесстерди колдонуу.
Курстун катышуучулары практикалык тажрыйбалары менен бөлүшүп, ашпозчулук чеберчилигин үйрөнүштү жана мектепте тамактанууну уюштуруунун заманбап ыкмаларын талкуулашты.
Окутууну аяктагандан кийин бардык катышуучуларга сертификаттар тапшырылды.
Мектеп ашпозчулары жана ашкана кызматкерлери үчүн on-line курстар
Республикалык компетенция борбору 2025-жылы «Мектеп тамак-ашын даярдоо технологиясы» программасынын алкагында мектеп ашпозчулары жана ашкана кызматкерлери үчүн онлайн квалификациясын жогорулатуу курстарын уюштуруп, өткөргөн.
Окуу бекитилген прейскуранттарга ылайык акы төлөнүүчү негизде жүргүзүлүп, мектеп ашканасынын кызматкерлеринин кесиптик компетенцияларын жогорулатууга, тамак-аш даярдоонун сапатын жогорулатууга, технологиялык талаптардын сакталышын камсыздоого багытталган.
Жыл ичинде тренинг бир нече агым боюнча өткөрүлдү:
2025-жылдын 10–25-сентябрында — 14 угуучу;
2025-жылдын 30-сентябрынан 13-октябрына чейин — 27 угуучу;
2025-жылдын 23-октябрынан 5-ноябрына чейин — 12 угуучу;
2025-жылдын 28-ноябрынан 12-декабрына чейин — 85 угуучу;
2025-жылдын 1-15-декабрында — 41 угуучу;
2025-жылдын 10–24-декабрында — 12 угуучу;
2025-жылдын 15–29-декабрында — 56 угуучу.
Программанын алкагында катышуучулар мектепте тамак даярдоонун технологиясы, тамак-аштын сапаты жана коопсуздук талаптары, жалпы билим берүү мекемелеринде тамак-аш тейлөөсүн уюштуруунун өзгөчөлүктөрү менен таанышты.
Бул курстар мектептеги тамактануу боюнча адистердин кесиптик чеберчилигин жогорулатууга жана мектептеги тамактануу системасына бирдиктүү сапат жана коопсуздук стандарттарын киргизүүгө жардам берет.
КМТУнун алдындагы Республикалык компетенция борборунда мектепте жана мектепке чейинки балдардын тамактануусун уюштуруу боюнча семинар болуп өттү.
2025-жылдын 27-октябрында КМТУнун алдындагы Республикалык компетенция борборунда райондук жана шаардык денгээлдеги саламаттыкты сактоо системасынын өкүлдөрү үчүн семинар болуп өттү. Иш-чара Бириккен Улуттар Уюмунун Бүткүл дүйнөлүк азык-түлүк программасынын (БУУ БДАТП) “Кыргыз Республикасындагы мектеп окуучуларынын тамак-ашын оптималдаштыруу” программасынын алкагында өттү.
Семинарды уюштурган:
* Кыргыз Республикасынын Саламаттык сактоо министрлиги (КР ССМ);
* Бириккен Улуттар Уюмунун Бүткүл дүйнөлүк азык-түлүк программасы (БУУ БДАТП);
* «Роза Отунбаеванын демилгеси» эл аралык коомдук фонду.
И.Раззаков атындагы КМТУнун алдындагы Республикалык компетенция борбору өлкө боюнча жалпы билим берүү жана мектепке чейинки билим берүү мекемелеринде ысык тамак уюштуруу боюнча актуалдуу маселелерди талкуулоочу негизги аянтчалардын бири болуп калды.
Семинардын максаттары:
* Мектептин тамактануу стандарттарын тактоо жана жеринде эсепке алуу;
* Мамлекеттик санитардык-эпидемиологиялык көзөмөлдүн (МСЭК) адистеринин мектеп жана бала бакчалардын тамак-аш кызматтарына санитардык мониторинг жүргүзүү боюнча потенциалын күчөтүү;
* Мектеп ашканаларында практикалык окутуу;
* Алдынкы тажрыйбаларды жана санитардык эрежелерди көрсөтүү;
* Аймактык өкүлдөрдүн ортосунда тажрыйба алмашуу;
*Бүткүл дүйнөлүк азык-түлүк программасынын 2024-жылга жетишкендиктеринин жана 2025–2026-жылдарга карата пландарынын презентациясы.
Семинарга БУУнун Бүткүл дүйнөлүк азык-түлүк программасынын, «Роза Отунбаеванын демилгеси» эл аралык коомдук фондунун, «Тармактык тамактануу институту» (SIFI) автономдуу коммерциялык эмес уюмунун өкүлдөрү, ошондой эле «Инсан Лейлек» коомдук фондунун аймактык долбоорлорунун жардамчылары катышты.
Иш-чара ведомстволор аралык кызматташтыкты чыңдоо жана Кыргызстандагы мектептердин тамактануу системасын жакшыртуу боюнча маанилүү кадам болду.
БУУнун Бүткүл дүйнөлүк азык-түлүк программасынан чегинде 12 бала бакчанын ашпозчулары окуудан өтүштү.
17-сентябрда Мектептеги тамактануу боюнча Республикалык компетенциялар борбору БУУнун Бүткүл дүйнөлүк азык-түлүк программасынын (БУУ БДАТП) жардамы менен ашкана жабдууларын камсыздоо боюнча пилоттук долбоорго катышкан 12 мектепке чейинки билим берүү мекемелеринин (МЧББМ) ашпозчуларын окутууну аяктады.
Бул долбоор мектепке чейинки тамактануу инфраструктурасын модернизациялоо боюнча олуттуу кадам болуп саналат, бул мектепке чейинки курактагы балдардын билим сапатына жана ден соолугуна көңүл бурууну эске алуу менен өзгөчө актуалдуу.
Кыргыз Республикасынын Агартуу министрлиги мектепке чейинки билим берүү мекемелериндеги шарттарды жакшыртуу боюнча системалуу жана ырааттуу иш алып барууда. Мектепке чейинки балдарды камтууга гана эмес, балдардын сапаттуу жана коопсуз тамактануусун камсыздоого да өзгөчө көңүл бурулууда.
Бул иштин алкагында «Мектепке чейинки билим берүү уюмдарында тамактанууну уюштуруу тартиби» Министрлер Кабинетинин 2025-жылдын 15-майындагы №257 токтому менен бекитилген. Документ тамак-аш уюштурууга бирдиктүү талаптарды, анын ичинде стандарттарды, сарамжалдуулукту, санитардык-гигиеналык шарттарды, ошондой эле стандарттарды сактоо боюнча мекемелердин жоопкерчилигин аныктайт.
Мамлекеттин жана эл аралык өнөктөштөрдүн биргелешкен аракеттеринин аркасында балдардын тамактануусуна заманбап ыкмаларды ишке ашырууга, ашпозчулардын кесиптик чеберчилигин жогорулатууга, мектепке чейинки билим берүү мекемелеринин материалдык-техникалык базасын чыңдоого шарттар түзүлүүдө.
Мындай демилгелер улуттук артыкчылыктарга да, эл аралык стандарттарга да жооп берген мектепке чейинки тамактануунун туруктуу системасын түзүүгө мүмкүндүк берет.
Кыргыз Республикасынын Агартуу министрлиги ар бир бала үчүн мектепке чейинки билим берүүнү жеткиликтүү, сапаттуу жана коопсуз камсыз кылууга багытталган комплекстүү чараларды ишке ашырууну улантат.
11-августтан 28-августка чейин Кыргыз Республикасынын аймактарынан келген мектеп ашпозчулары үчүн курстар өткөрүлдү.
11-августтан 28-августка чейин И.Раззаков атындагы КМТУнун Республикалык компетенция борбору БУУнун Бүткүл дүйнөлүк азык-түлүк программасынын (БУУ БДАТП) колдоосу менен “Мектеп тамак-ашын даярдоо технологиясы” программасы боюнча Кыргыз Республикасынын аймактарынан келген мектеп ашпозчулары үчүн курстарды өткөрдү.
Республиканын бардык аймактарынан келген мектеп ашпозчулары 122 саат теориялык окуудан жана 36 саат өндүрүштүк окуудан өтүштү.
Тренинг аяктагандан кийин бардык угуучуларга кесиптик билимин жана көндүмдөрүн тастыктаган сертификаттар тапшырылды.
Мектептеги тамак-аштын сапатын жакшыртууга салым кошууга кубанычтабыз жана угуучуларыбыздын иштерине ийгиликтерди каалайбыз!
Кыргызстанда "Мыкты мектеп ашпозчусу-2025" сынагынын тандоо турлары башталды!
⠀2-июнда И.Раззаков атындагы КМТУнун алдындагы Республикалык компетенция борбору жыл сайын өтүүчү «Мыкты мектеп ашпозчусу-2025» сынагынын салтанаттуу ачылышын өткөрдү.
Сынак КР Билим берүү жана илим министрлиги, БУУнун Бүткүл дүйнөлүк азык-түлүк программасы (WFP) жана Россиянын Тармактык тамактануу институту (SIFI) тарабынан уюштурулууда. Анын максаты - Кыргызстандагы мектеп окуучуларынын тамак-ашын даамдуу, пайдалуу жана сапаттуу кылуу.
Бул жылы өлкөнүн бардык аймактарынан 400дөн ашык ашпозчулар катышууда.
Биринчи этап төмөнкүлөрдү камтыйт:
Санитардык жана коопсуздук стандарттары боюнча онлайн тестирлөө.
"Ата-энелердин суроолору" блиц турнири - Ашпозчулар ата-энелер комитеттеринин түз суроолоруна жооп беришет.
Практикалык кулинардык тапшырма: катышуучулар Мектеп тамактарынын рецепттер китебинен тамактарды даярдашат. Алардын ишин калыстар тобу, окуучулар жана ата-энелер баалайт.
Бул күнү ошондой эле «Бирге тамак жасайбыз» кулинардык мастер-класстар өтүп, анда мектеп окуучулары жана ата-энелер ашпозчулардын жана диетологдордун жетекчилиги астында пайдалуу тамактарды жасоону жана баланстуу меню түзүүнү үйрөнүштү.
Мелдештин финалы 2025-жылдын 5-ноябрында Бишкек шаарында РКБнын алкагында өтөт. Анда бардык жети аймактан мыкты ашпозчулар катышат.
Сынак 250 миңден ашуун башталгыч класстын окуучуларын камтыган «Мектептеги тамак-ашты оптималдаштыруу» аттуу масштабдуу программанын алкагында өткөрүлүүдө.
Кыргыз Республикасынын билим берүү мекемелеринин ашпозчуларын жана ашкана кызматкерлерин даярдоо жана кайра даярдоо боюнча Республикалык компетенция борборунун (РЦК) ачылышынын салтанаттуу аземи
✅ И.Раззаков атындагы КМТУда 3-ноябрда Кыргыз Республикасынын билим берүү мекемелеринин ашпозчуларын жана ашкана кызматкерлерин даярдоо жана кайра даярдоо боюнча Республикалык компетенция борборунун (РЦК) ачылышына арналган салтанаттуу иш-чара болуп өттү.
✅Билим берүү жана илим министрлиги, И.Раззаков атындагы Кыргыз мамлекеттик техникалык университети (КМТУ) жана БУУнун Бүткүл дүйнөлүк азык-түлүк программасы (ВПП ООН) билим берүү мекемелеринин ашпозчуларын жана ашкана кызматкерлерин даярдоо жана кайра даярдоо боюнча Республикалык компетенттүүлүк борборун (РЦК) ишке киргизди.
✅ РЦК Россия Федерациясынын Өкмөтүнүн каржылык колдоосу жана Россиянын өнөр жай тамактануу институтунун (SIFI) техникалык колдоосу менен түзүлгөн.
✅ РЦК өлкөдө мектеп тамак-ашынын улуттук программасын туруктуу жана натыйжалуу ишке ашыруу үчүн ашпозчуларды, ашкана кызматкерлерин жана мектеп тамак-ашын уюштурууга катышкан кызматкерлерди окутуу жана кесиптик чеберчиликтерин жогорулатууну көздөйт. Борбор эл аралык мыкты тажрыйбаларды, акыркы технологияларды жана окутуунун заманбап ыкмаларын колдонуу менен туура тамактанууну жайылтат жана мектеп тамактарынын сапатын жогорулатат.
Технология институтунун "Коомдук тамактануу азыктарынын технологиясы" кафедрасы тарабынан уюштурулган “Илим күнүнө” арналган иш-чарасы
9-ноябрда И.Раззаков атындагы КМТУнун алдындагы Республикалык компетенция борборунда (РЦК) «Илим күнүнө» карата Технология институтунун "Коомдук тамактануу азыктарынын технологиясы" кафедрасы тарабынан уюштурулган «Илимге киришүү жана илимий-чыгармачылык сынак аркылуу дисциплиналар боюнча билимди бекемдөө» деген темада иш-чара өттү. Иш-чарага кафедранын профессордук-окутуучулук курамы жана 2-3-курстун студенттери катышып, иш-чара мамлекеттик тилде өттү, анткени "Коомдук тамактануу азыктарынын технологиясы" кафедрасы Технологиялык институтта кыргыз тилинде окуткан бакалаврларды даярдаган жападан жалгыз кафедра болуп саналат. .
Иш-чараны КМТУнун өнүктүрүү жана инвестицияларды тартуу боюнча проректору, техника илимдеринин кандидаты, доцент Ж.Д.Сыдыков, Технология институтунун директорунун окуу иштери боюнча орун басары Г.А. Касымбаева, институттун директорунун илимий иштер боюнча орунбасары Н.У. Коңкубаева жана кафедра башчысы Т.Р. Кошоева ачышты.
Илимий-чыгармачылык сынак кыргыз тилинде окуган 2-3-курстун студенттеринен турган эки команданын ортосунда өттү.
Иш-чаранын программасына төмөнкү сынактар кирди:
- тамак сиңирүү трактынын презентациясы;
- улуттук ун азыктарынын рецепттерин жана технологияларын иштеп чыгуу жана аларга функционалдык касиеттерди берүү;
- "Чийки затты кайра иштетүүнүн жалпы принциптери» дисциплинасы боюнча эсептерди чыгаруу.
Сынактын жардамы менен командалардын дисциплиналар боюнча билимдерин баалап, студенттер тарабынан даярдалган азык-түлүктөрдүн даамын татып, калыстар тобунун мүчөлөрү өз ойлорун, сын-пикирлерин айтышты. Мелдештин жыйынтыгында эки команда тең жогорку баага ээ болуп, кошумча суроолорго жооп берип, 1-орунга ээ болушту.
Командалар иш-чаранын демөөрчүлөрүнөн сыйлыктар менен сыйланышты: Америкалык логистикалык “Home movers” компаниясы, “Супара” этно-комплексинин кызматкерлери Шамуратова Гүлмира, Русланбекова Нурпери, “Кант-сүт” Жамангулова Гүлнур, “Империя Пиццы” Үсөнбаева Айдай, Түштүк Корея ашканасынын ресторандар тармагы " Hans", демөөрчүлөрүбүзгө терең ыраазычылык билдиребиз!
Иш-чара студенттерди кафедранын илимий ишмердүүлүгү менен тааныштыруу, билимин бекемдөө максатында гана өткөрүлбөстөн, кафедранын студенттеринин ынтымагын бекемдөө максатында өткөрүлдү.
Майрам ийгиликтүү өттү!!!
